Niepozorny czarny ptak z jasnym żółtym dziobem, wleciał na taras w pobliżu Lamington Park we wschodnim Queensland w Australii. Szukał jedzenia lub resztek pozostawionych przez gości kawiarni, która miała zostać wkrótce zamknięta. Nic specjalnego, wiele gatunków ma takie zachowanie. Ale ten przybysz jakoś tak się wyróżniał. Jego postawa była inna, stał jakby dziwnie wyprostowany. Są trzy rzeczy, które warto o nim wiedzieć. Po pierwsze, że nie jest czarny. Jego prawdziwe kolory można zobaczyć kiedy zostanie oświetlony przez promienie słońca. Dopiero wtedy widać metaliczny niebieskawy połysk na jego piórach. Po drugie w słońcu ma niesamowicie fioletowe oko, znak rozpoznawczy tego gatunku. Po trzecie, że ma słabość do koloru niebieskiego.

Altannik na tarasie kawiarni, na tym zdjęciu dobrze oświetlona jest tylko jego głowa
Jego pióra mają piękny połysk, dobrze kontrastują z kolorem oka

Altannik lśniący (Ptilonorhynchus violaceus; ang. satin bowerbird) to gatunek najbardziej znany z budowania przez samca tzw. altanki z gałęzi wygiętych w łuk. Wystąpił w niejednym dokumencie BBC. Wokół samej altanki samiec gromadzi skarby z przewagą koloru niebieskiego. W przyrodzie kolor niebieski jest względnie rzadki, wiec kiedyś często te skarby stanowiły np. pióra papug. Sytuację tę zmieniliśmy my – ludzie, bo wiele przedmiotów codziennego użytku jest tego koloru, ku zadowoleniu altanników. Przy altance, którą widziałam były np. nakrętki od butelek, latarka czy patyczki po lizakach. Przedmioty wyglądają jakby były porozrzucane, ale altannik przykłada sporo uwagi, żeby były na odpowiednim miejscu, tak aby prezentowały się jak najlepiej. A właściwie to, żeby on prezentował się jak najlepiej na ich tle. Właściciel altany skrupulatnie dba o nią przez cały rok. Ściany altanki często pomalowane są mieszaniną śliny i roślin.

Zdjęcie altany- ta była zbudowana blisko drogi, ale w miejscu z trudnym dostępem, wiec zdjęcie jest spomiędzy gałęzi
Nie każdy przedmiot da się z daleka łatwo rozpoznać, tu nakrętka to jeden z większych łupów

Altanka służy jako arena dla pokazu umiejętności przed przyszłą partnerką. Właściwy pokaz zaczyna się dopiero w momencie, kiedy zjawi się samica. Najpierw obserwuje ona altanę z góry i jeżeli jej się spodoba, zlatuje na ziemię. Dla właściciela jest to sygnał, że może zacząć swój taniec, któremu towarzyszą różne mechanicznie brzmiące nawoływania. Dodatkowo jedna z ozdób jest często noszona w dziobie samca. Altanniki potrafią naśladować dźwięki innych ptaków, nawet śmiech kukabury i wplatają je w swój pokaz. Ich zawołania są zwykle specyficzne dla lokalnej populacji. Młode muszą się ich nauczyć, nie mają ich w genach. Jeżeli samicy spodoba się pokaz, to zaakceptuje zaloty. Po chwilowych uniesieniach samica odlatuje, aby zbudować właściwe gniazdo. Składa i sama inkubuje zwykle 2 jaja przez około 3 tygodnie, sama też karmi i opiekuje się pisklakami. W tym czasie samiec przygotowuje altankę na kolejne pokazy.

Samica i młode samce mają takie samo maskujące ubarwienie
I chociaż ubarwienie jest inne niż dorosłego samca, to gatunek zawsze można poznać po błyszczącym w słońcu fioletowym oku

Ptaki nie wykluwają się z jaja, wiedząc jak zbudować najładniejszą altankę, do tego potrzeba doświadczenia. Młode samce dojrzałość osiągną dopiero w 7 roku życia. Do tego czasu udają samice i wyglądając tak jak one, ćwiczą taniec przy altance oraz obserwują dorosłe samce i kradną od nich niebieskie przedmioty do przyozdobienia własnej altanki. Kiedy dojrzeją, ustanowią swoje terytorium i zbudują swoją altankę o którą dbają przez kolejne 10 lat i więcej (oczywiście zakładając, że wcześniej nie staną się np. czyimś posiłkiem). To jedne z dłużej żyjących ptaków wróblowych.

Altanniki występują wyłącznie we wschodniej i południowowschodniej Australii, ich dokładna populacja nie jest znana. Preferują wilgotne lasy eukaliptusowe i inne tereny leśne oraz dżungle deszczowe. Dorosłe żywią się głównie owocami. W okresie lęgowym dieta jest uzupełniana dużą liczbą owadów, a w miesiącach zimowych liśćmi. Te terytorialne i prowadzące samotniczy tryb życia w sezonie lęgowym ptaki, zimą łącza się w większe stada w poszukiwaniu owoców, czym nie zyskały sobie sympatii ogrodników. Pomimo braku danych o dokładnej populacji, ich aktualny status to LC.

Ubarwienie samca nie jest czysto czarne
W cieniu oko zarówno samca jak i samicy wygląda na niebieskie
Widok z góry na siedlisko altanników

Literatura:
birdlife.org.au/bird-profiles/satin-bowerbird/
datazone.birdlife.org/species/factsheet/satin-bowerbird-ptilonorhynchus-violaceus
James A. Nicholls., 2008. Site specificity in advertisement calls and responses to playbacks of local and foreign call variants in satin bowerbirds, Ptilonorhynchus violaceus, Behavioral Ecology and Sociobiology 62, 831-841

Aneta

Subskrybuj
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
Zobacz wszystkie komentarze